Στις 10 Μαΐου, το Ινστιτούτο Κοστουμιών του Μητροπολιτικού Μουσείου Τέχνης (Met) θα εγκαινιάσει την έκθεση-ορόσημο «Superfine: Tailoring Black Style», η οποία παρουσιάζει πάνω από 300 χρόνια μαύρης μόδας μέσα από το πρίσμα του δανδισμού.
Την έκθεση που περιλαμβάνει συλλογή από ενδύματα, αξεσουάρ, πίνακες ζωγραφικής, φωτογραφίες, διακοσμητικά έργα τέχνης και άλλα, από τον 18ο αιώνα έως τη σύγχρονη εποχή επιμελήθηκαν η καθηγήτρια και συγγραφέας Μόνικα Λ. Μίλερ και ο επιμελητής του Ινστιτούτου Κοστομιών, Άντριου Μπόλτον. Η έκθεση εμβαθύνει στο πώς τα μαύρα άτομα έχουν αξιοποιήσει το στυλ ως μορφή αντίστασης, ταυτότητας και πολιτιστικής έκφρασης.
Νωρίτερα όμως, στο Met διοργανώθηκε η ετήσια εκδήλωση, γνωστή ως Met Gala, για να τιμηθεί η έκθεση και να συγκεντρωθούν χρήματα για το Ινστιτούτο Κοστουμιών του Μουσείου με τους προσκεκλημένους να καλούνται να ερμηνεύσουν, να επαναπροσδιορίσουν ή να ενσαρκώσουν με άλλο τρόπο το θέμα του «μαύρου δανδισμού».
Ο όρος «δανδισμός» αναφερόταν αρχικά σε λευκούς ευγενείς, όπως ο Beau Brummell της Αγγλίας του 19ου αιώνα. Στο πέρασμα των αιώνων, και κυρίως μέσα από την εμπειρία της μαύρης διασποράς, η έννοια αυτή επαναπροσδιορίστηκε.
Met Gala 2025, the world’s biggest fund-raising event, centered around the theme "Superfine: Tailoring Black Style," & featured a blue carpet. The annual event was attended by celebrities from the arts, sports, music, & other fields.
— World Spotlight News (@WdSpotlightnews) May 8, 2025
Follow for the latest updates.#MetGala #wsn pic.twitter.com/FVX0Ed9OAd
Αφορμή για το θέμα της έκθεσης ήταν το βιβλίο της συγγραφέως Μόνικα Μίλερ “Slaves to fashion – Black Dandyism and the styling of black diasporic identity” το οποίο αναφέρεται στο στυλ των μαύρων ανδρών, από τον 18ο αιώνα μέχρι και σήμερα.
Σε εκθέματα που παρουσιάζονται στην έκθεση απεικονίζονται μαύροι σκλάβοι άνδρες με φανταχτερά ρούχα και μεταλλικά κολάρα που αντιπροσώπευαν τον πλούτο των ιδιοκτητών τους, που ήθελαν ο σκλάβος να ξεχωρίζει σχεδόν σαν να ήταν αντικείμενο πολυτελείας.
Superfine: Tailoring Black Style Met Gala theme 2025. Here are my favorite looks…First up Janelle Monae
— Dwanna (@Dwanna49544481) May 8, 2025
🧵 pic.twitter.com/4FlyUKmyFP
Την περίοδο μετά την Χειραφέτηση, αλλά και αργότερα κατά την Αναγέννηση του Χάρλεμ ο δανδισμός έλαβε πλήρη ισχύ. Τη δεκαετία του 1920, το Χάρλεμ έγινε το επίκεντρο της μαύρης πνευματικής και καλλιτεχνικής σκέψης.
«Δανδής» ορίζεται κάποιος που «μελετά πάνω απ’ όλα να ντύνεται κομψά και μοντέρνα». Αυτή η ώθηση μπορεί να εκφραστεί με μια ποικιλία τρόπων, από την απόλυτη ακρίβεια στο ντύσιμο και τη ραπτική μέχρι την επιδεικτικότητα και την υπερβολή στην αυτοπαρουσίαση, αναφέρεται στην περιγραφή της έκθεσης.
.@harpersbazaarus on Cardi B's 2025 Met Gala appearance:
— Cardi B | HQ (@cardibhqs) May 8, 2025
Her Burberry suit was tailored to perfection. […] The eccentric red carpet moment joins the long lineage of ICONIC Met Gala moments from the Grammy winner since her very first appearance at the annual event back in 2018. pic.twitter.com/VUybYLMA1x
Στον πυρήνα του το κίνημα του «μαύρου δανδισμού», είναι μια επανάσταση της μόδας με αντίκτυπο που εκτείνεται πολύ πέρα από το ενδυματολογικό πεδίο. Είναι μια πολιτιστική δήλωση, μια πράξη διαμαρτυρίας και, πάνω απ’ όλα, ένας διαρκής εορτασμός της ατομικότητας, αναφέρει το Vogue.
Ο «μαύρος δανδής» της Αναγέννησης του Χάρλεμ ήταν κάποιος που χρησιμοποιούσε την ενδυμασία για να επιβληθεί σε έναν κόσμο που συχνά του στερούσε την αξιοπρέπεια.
Για τους δανδήδες, η μόδα ήταν ένα μέσο τόσο για αυτοέκφραση όσο και για μια διακριτική μορφή εξέγερσης ενάντια στους κοινωνικούς κανόνες. Ο «μαύρος δανδισμός» ήταν πάντα κάτι περισσότερο από την αισθητική. Αφορούσε την ταυτότητα, την εξουσία και την αντίσταση. Σε έναν κόσμο όπου οι μαύροι περιθωριοποιήθηκαν, οι δανδήδες έγιναν μια φιγούρα που αψήφησε τις άκαμπτες κατηγορίες φυλής και τάξης που επιδίωκαν να τους περιορίσουν, αναφέρει η Μόνικα Λ. Μίλερ, στο βιβλίο της.
Στο φετινό Met Gala οι περισσότεροι καλεσμένοι επέλεξαν δημιουργίες με έντονα θεατρικά στοιχεία και στηρίχτηκαν στις γραμμές των αντρικών κοστουμιών. Υπήρξαν όμως και σταρ του Χόλιγουντ που προτίμησαν βραδινά φορέματα.
diana ross wearing ugo mozie, her sweeping white gown, punctuated with crystal and beads, featured an 18-foot train embroidered with the names of her children and grandchildren at the met gala 2025 pic.twitter.com/ULXyrQttum
— ❦ (@modelsdiaryy) May 6, 2025
Από τις εμφανίσεις που ξεχώρισαν ήταν εκείνες των Φαρέλ Γουίλιαμς με μαύρο παντελόνι, ανοιχτόχρωμο σταυρωτό σακάκι με μαργαριτάρια – που δημιούργησε η ομάδα σχεδιασμού του Vuitton και κοσμήματα από τον οίκο Tiffany & Co και του Κόλμαν Ντομίνγκο (οικοδεσπότες του Met Gala), o οποίος αρχικά εμφανίστηκε με λαμπερή και βασιλική μπλε κάπα, αποτίοντας φόρο τιμής στον πιο σημαντικό μαύρο άνδρα της αμερικανικής μόδας, τον αείμνηστο εκδότη και στυλίστα Αντρέ Λεόν Τάλεϊ. Στη συνέχεια, ο Ντομίνγκο έβγαλε την κάπα του και αποκάλυψε έναν ομψό συνδυασμό ασπρόμαυρου κοστουμιού, παντελονιού και παπιγιόν.
now that the met gala is officially over, here’s a thread of best dressed looks of met gala 2025 "superfine : tailoring black style" pic.twitter.com/hKywIoPP8L
— ❦ (@modelsdiaryy) May 6, 2025
Ξεχώρισαν επίσης η Κέρι Ουάσινγκτον με λευκό σακάκι με ανοιχτή πλάτη πάνω από διάφανη λευκή φούστα του brand Simkhai και λευκό καπέλο, της Νικόλ Κίντμαν με μαύρο φόρεμα Balenciaga και νέο κούρεμα, της Meghan Thee Stallion που επέλεξε βραδινό λευκό κεντημένο φόρεμα με στοιχεία με λάμψη συνδυασμένο με ένα μακρύ γούνινο παλτό του Michael Kors, της Teyana Taylor με κοστούμι Zoot με κόκκινο καπέλο στολισμένο με φτερά και τεράστια ασορτί κάπα με λουλούδια και λαμπερά στολίδια. Την εμφάνισή της επιμελήθηκε η διάσημη σχεδιάστρια κοστουμιών Ρουθ Κάρτερ και της Zendaya με λευκό κοστούμι Burberry.
Ο σκηνοθέτης Spike Lee επέλεξε σύνολο – φόρο τιμής στην αγαπημένη του ομάδας τους Knicks.